Największy światowy miesięcznik społeczno-polityczny
NUMER BIEŻĄCY  ARCHIWUM   PRENUMERATA    BIBLIOTEKA   REDAKCJA    WYDAWNICTWO   KONTAKT
Spis treści numeru 12/142

grudzień 2017

  LMD na portalu Facebook

Wybrane artykuły
Tylko na stronie www

DOKUMENTY

Europejska Konferencja w Obronie
Publicznej Służby Zdrowia
Deklaracja

Damien Millet i Eric Toussaint
Dekada globalizacji i oporu
(1999-2009)

Raport ONZ
Wpływ blokady ekonomicznej
na sytuację humanitarną Gazy

ARTYKUŁY

Antoni Wiesztort
Największa grabież w powojennej historii stolicy

Agnès Sinaï
Zmiany klimatyczne podsycają konflikty

Gilbert Achcar
Religia między wyzwoleniem a fundamentalizmem

KOMENTARZE I POLEMIKI

Tomasz Nowicki
Jak nie pomagać uchodźcom

Tadeusz Klementewicz
Kompradorzy znad Wisły

Dariusz Zalega
Polityka horroru

Warto przeczytać

Jakub Sypiański
Nowa lewicowa postlewica?
Maj 2017

Stefan Zgliczyński
„Miasta śmierci”
pod butem Persaka

LMD - grudzień 2016

Martine Bulard
Pekin na zakręcie
LMD - kwiecień 2011

Janet Biel
Kobiety i natura, czyli
recydywa mistycyzmu

LMD - maj 2011

Loïc Wacquant
Anatomia nowej miejskiej biedy
LMD - czerwiec 2008

Serge Halimi
Wojny religijne

Ostatnio Francja przeżyła jedno z chwilowych szaleństw medialnych i politycznych. Na miejscu jest wszystko, czego trzeba, aby mogła przeżyć inne podobne chwile: brak umiaru w komentarzach spowodowanych przez karykaturę prasową, idealna rola Twittera, który pozwala zareagować zanim się pomyśli i spowoduje pożar, znakomite paliwo, pozwalające, aby pożar się rozprzestrzenił, w postaci spraw związanych z religią, demagogia zdyskredytowanego polityka, a w dodatku byłego premiera, który liczy, że zwęglony las sprzyjał będzie jego rezurekcji. Wszystko wieńczy zaś sprawdzona pod każdym względem i od każdej strony, nawet w przypadku molestowania seksualnego, którego ofiarami są kobiety amerykańskie, reguła: wszystko sprowadza się w końcu do problemu muzułmanów w republice.

Dzieje się tak nie od wczoraj. 4 października 1989 r., miesiąc przed upadkiem Muru Berlińskiego, za „sprawą chust w szkole średniej w Creil", islam zainstalował się jako powracający nieustannie temat konfrontacji publicznych. Polemiki takie, nakręcane przez mnożące się i spragnione rozgłosu prywatne kanały telewizyjne, można było ponadto kojarzyć z – bardzo realną – ekspansją globalną konserwatywnego islamu politycznego, w tym czasie potężnie wspieranego przez Stany Zjednoczone i Arabię Saudyjską. Wsparcie to sprawiło, że przez cały czas bojów mudżahedinów z armią radziecką w Afganistanie (1979-1989) prasa zachodnia i jej intelektualiści medialni fetowali dżihad, a konserwatyzm religijny Afgańczyków prezentowali jako atrakcyjną egzotykę kulturową [1].

Medialna bójka na pięści między Edwy Plenelem, dyrektorem dziennika internetowego Mediapart, a Rissem, dyrektorem tygodnika satyrycznego Charlie Hebdo – czasopism, których stanowiska są zgodne w wielu sprawach i które na przykład sprzyjały wyborowi obecnego prezydenta Francji – maskuje ten ogólny kontekst nie zastępując go niczym, co by ją wyjaśniało. Wykorzystując egocentryczną impulsywność pierwszego z nich, który do tego stopnia poczuł się dotknięty swoją (niesprawiedliwą) karykaturą, że dopatrzył się w niej, ni mniej, ni więcej, tylko „wojny z muzułmanami" i porównał swoją sytuację z położeniem słynnych bojowników Ruchu Oporu ściganych przez nazistów, drugi oskarżył go, że „wzywa do zabójstwa" i z góry „uniewinnia już tych, którzy jutro nas zabiją" [2].

O ile jest to dopuszczalne w przypadku dziennikarza, którego wielu kolegów zabito na jego oczach dwa lata temu, o tyle tę ostatnią grubą przesadę – bo przecież jest oczywiste, że wyrażenie „wojna z muzułmanami" miało w ustach Plenela walor metafory – uzasadniło i podchwyciło zaraz wielu czołowych felietonistów, którzy nie mają na swoje usprawiedliwienie żadnej tragedii osobistej. Nie zabrakło nawet prezesa pewnego stowarzyszenia antyrasistowskiego, który w formie zarzutu postawionego dyrektorowi Mediapart zwierzył się dziennikowi Le Figaro: „To, że w szkołach publicznych w departamencie Sekwany-Saint-Denis, nie ma już żadnego dziecka żydowskiego, jest skutkiem islamolewactwa"… [3]

We Francji wojny religijne nie zawsze pozostawały metaforyczne. Czy w dużej mierze zdyskredytowana już prasa nie ma nic lepszego do roboty niż przygotowywanie kolejnej?

tłum. Zbigniew M. Kowalewski

 


[1] Zob. Denis Souchon, „Gdy dżihadyści byli naszymi przyjaciółmi", Le Monde diplomatique – Edycja polska, marzec 2016 r.

[2] Riss, „Jamais", Charlie Hebdo, 15 listopada 2017 r.

[3] M. Stasi, „«Edwy Plenel a tort sur toute la ligne»", Le Figaro, 16 listopada 2017 r.

Współpraca wydawnicza
Biblioteka  LMD
Andrzej Szahaj

Zebrane w tym tomie teksty traktują o współczesnym kapitalizmie, o jego polskiej odmianie oraz o zapomnianych wartościach, takich jak równość, empatia i solidarność. Andrzej Szahaj przekonuje, że zatrzymanie procesów degrengolady dzisiejszego kapitalizmu musi być ściśle związane z zatrzymaniem procesów degrengolady liberalizmu. Jego zdaniem tylko ponowne zbliżenie się liberalizmu do ideałów socjaldemokratycznych może uratować tę doktrynę przed ostateczną klęską. To niepopularny sąd wśród liberałów polskich, zainfekowanych złą tradycją liberalizmu spod znaku Hayeka i Friedmana, która okazała się ślepą uliczką.

Galeria książek

 LMD poleca
Filozofia i ruchy społeczne

Autorzy i autorki studiują postawiony w tytule książki problem w rozmaitych kontekstach, rozciągających się geograficznie od Rosji przez Europę Wschodnią i Zachodnią po Amerykę Łacińską, a czasowo od końca XIX do końca XX w. Prezentując różnorodne podejścia i rozmaicie rozkładając akcenty, wskazują na nierozerwalny związek historii idei i historii ruchów społecznych.

Galeria książek

LMD  artystyka
Robotnik. Performanse pamięci

Tytułowa figura robotnika i związane z nią performanse pamięci przedstawione są z punktu widzenia kulturoznawstwa, filozofii, historii sztuki, teatrologii i muzykologii. Autorki i autorzy przyglądają się rzeczywistości fabryki i ulicy jako miejscom kształtowania się tożsamości proletariatu przemysłowego, figurom robotnicy i robotnika w projektach awangardy teatralnej i artystycznej. Analizują przy tym wielostronne praktyki kulturowe: od strajków i demonstracji przez film awangardowy, teatr polityczny, scenę kabaretową i socrealistyczne przedsięwzięcia kulturalne po projekty kuchni modernistycznej, sport robotniczy i sztukę proletariacką.

Galeria książek

Broszura o TTIP 

Pobierz broszurę autorstwa Johna Hilary'ego pt. "Transatlantyckie Partnerstwo w Dziedzinie Handlu i Inwestycji. Fundament deregulacji, atak na miejsca pracy, kres demokracji".

Archiwum na płycie DVD 

Płytę DVD ze stu numerami
Le Monde-diplomatique
(pliki PDF o wysokiej rozdzielczości)
można zamawiać pod adresem:
redakcja@monde-diplomatique.pl
w cenie 39 zł. Wysyłka gratis.

Książki i czasopisma naszego wy- dawnictwa są do nabycia w księgar- niach i Empikach lub do zamówienia bezpośrednio w redakcji.